دبریدمان زخم و پاکسازی آن

در این مقاله می خواهیم درباره دبریدمان زخم و راه های پاکسازی دبریدمان زخم با هم به بررسی بپردازیم، با ما همراه باشید.

دبریدمان زخم چیست: 

اگر بخواهیم درباره دبریدمان زخم یک تعریف خلاصه را بیان کنیم، دبریدمان (Debridement) به برش دادن، برداشت بافت‌ های مرده بدن، که عفونی شده یا صدمه دیده است، این کار به جهت تسریع روند جایگزینی یا ترمیم طبیعی در بافت سالم اطراف زخم و بهبود در آن قسمت انجام می شود که به این فرایند دبریدمان زخم گفته می شود.

اهداف دبریدمان یا برداشت بافت‌ های مرده عبارتند ار:

• برداشتن بافت ‌های مرده یا اسکار سوختگی برای ایجاد آمادگی پیوند و التیام زخم.
• برداشتن بافت ‌های آلوده به میکروب و اجسام خارجی، که با انجام این کار، بیمار از هجوم باکتری‌ها حفاظت می‌شود.

سه نوع روش پاکسازی عبارتند از:

طبیعی، مکانیکی، شیمیایی، جراحی

پاکسازی طبیعی:

در روش طبیعی، بافت‌ های غیر زنده از بافت‌ های زنده‌ی زیر خودش خود به خود جدا می‌شوند. باکتری ‌های موجود در حدفاصل بافت سوخته و بافت ‌های زنده زیرین، به تدریج رشته‌های کلاژن (پروتئین موجود در پوست، تاندون، استخوان ، غضروف و بافت‌ های همبند) را تبدیل به مایع می‌کنند که اسکار را در جای خود نگاه می‌دارد.
آنزیم ‌های پروتئولایتیک و سایر آنزیم‌های طبیعی باعث این پدیده می‌شوند. این فرآیند ممکن است هفته ‌ها تا ماه ‌ها طول بکشد.

پاکسازی مکانیکی:

در این روش، از ابزار‌های جراحی برای جدا کردن و برداشتن اسکار استفاده می‌شود. این کار می‌تواند توسط پزشکان، پرستاران یا فیزیوتراپیست‌ های ماهر انجام شود و معمولا هنگام تعویض روزانه‌ پانسمان و تمیز کردن زخم انجام گیرد.
در صورت وقوع خونریزی از مواد متوقف کننده‌ی خونریزی یا اعمال فشار می‌توان برای بند آوردن خونریزی استفاده کرد. پانسمان زخم و تمیزکردن زخم به برداشت بافت ‌های مرده زخم کمک می‌نماید.
پانسمان‌ های خشک شونده (خیس گذاشته می‌شود تا خشک گردد) در مراقبت از سوختگی توصیه نمی‌شود، زیرا در موقع برداشتن پانسمان، احتمال کنده شدن سلول‌ های زنده همراه با بافت‌های نکروزه وجود دارد.

پاکسازی شیمیایی:

مواد پاک کننده‌ی موضعی و آنزیمی نیز برای پیشبرد پاکسازی زخم‌های سوختگی در دسترس هستند.
به دلیل این که این مواد اثر ضدمیکروبی ندارند، ممکن است با یک داروی موضعی ضدمیکروبی استعمال شوند تا بیمار از حمله میکروب‌ها حفظ گردد. فلزات سنگینی مثل نقره، مواد دبریدکننده را بی اثر می‌نمایند؛
بنابراین برای اطمینمان از عدم تداخل عوامل دبریدکننده یا دارو ‌های ضدمیکروبی موضعی باید احتیاط شود. می‌توان هنگام تعویض پانسمان از آنتی بیوتیک دیگری استفاده نمود.

پاکسازی جراحی:

انجام جراحی زودهنگام به منظور برداشتن بافت ‌های مرده همراه بستن زودهنگام زخم‌ های سوختگی، اکنون به عنوان یکی از مهم ترین فاکتور‌های دخیل در زنده ماندن بیماران با صدمات سوختگی بزرگ مشخص شده است.
پاکسازی جراحی قبل از جداشدن طبیعی اسکار صورت می‌گیرد. پس از سوختگی، به محض اینکه این روش امکان یافت یا به محض ثبات وضعیت گردش خون بیمار و کاهش ادم باید انجام شود. در شرایط مطلوب، چنانچه لازم باشد روی زخم با یک پیوند پوستی و یک پانسمان بسته بلافاصله بعداز جراحی، پوشانیده می‌شود.
اگر در زمان جراحی، بستر زخم آمادگی پذیرش پیوند را نداشته باشد، ممکن است از یک پوشش بیولوژیک موقت استفاده گردد تا بتوان در جراحی بعدی پیوند پوستی را انجام داد.
استفاده از روش جراحی به خصوص در سوختگی ‌های بزرگ، عوارض و خطرات خود را دارد. این عمل خطر از دست رفتن مقدار زیادی خون را دارد و عملی است که زمان انجام و بیهوشی همراه با آن طولانی است.